Nexşeyek ji bo navan, ne ji bo sînoran

Her cihê ku li ser vê nexşeyê ye, xwedî zêdetirî navekî ye.

Gundek navekî xwe bi zimanê ku li malên wî tê axaftin heye, û navekî din bi zimanê dewleta ku wî îdare dike. Pir caran navê duyemîn bi biryarnameyekê hat, di salekê diyar de, û cihê yê yekem girt. Carinan navê yekem êdî tenê di bîra malbatekê de maye — malbateke ku êdî li wir najî.

Nexşe herduyan tomar dike, û li ku derê pêkan be, sala di navbera wan de. Fikra tevahî ev e.

Çima nav

Guhertina navan karekî bêdeng e. Ne wêran li dû xwe dihêle û ne wêne. Nifşek şûnda, navê kevn tenê li wir dimîne ku kesekî ew nivîsandibe — û ji bo gelek deverên vê herêmê, kesî ew nenivîsand.

Di sedsala bîstan de, bi hezaran navên ciyan li çar parçeyên Kurdistanê bi awayekî fermî hatin guhertin: li Tirkiyeyê bi bernameyên guhertina navan ên li pey hev, li Sûriyeyê û Îranê bi tedbîrên hevrû.

Navên nû li ser her tabelayê ne, di her tomarê de û li ser her nexşeyê. Yên kevn di devê mirovan de ne.

Nexşeyeke ku tenê yekî ji van herduyan nîşan dide ne bêalî ye. Wê bi tenê ew alî hilbijartiye ku arşîveke wî ya çêtir heye.

Loma Nexşe ji bo her cihê ku nas dike herdu navan bi hev re digire, ligel dîroka guhertinê û çavkaniya ku me ew tê de dît — û bi tikandinekê dihêle tu di navbera wan de biguherî.

Em çi tomar dikin

Nav. Navê kurdî, navê fermî yê îro, navên berê, û li ku derê belge hebe, kengî û bi kîjan biryarnameyê nav hatiye guhertin. Ev dilê projeyê ye.

Cih. Parêzgeh, bajar, gund, çiya, çem, gol, deverên parastî, cihên dîrokî û çandî — li ku ne, girêdayî çi ne, û der barê wan de çi tê zanîn.

Dîrok, gel, ziman û çanda her herêmê, ligel wan beşên ku xwendina wan giran e.

Sînorên zanîna me. Li ku derê hejmarek ne diyar, texmînî an nakok be, em wê dibêjin.

Em çi nakin

Nexşe ne nûnerê tu partiyeke siyasî, tu rêxistinê an tu tevgerê ye. Em ne amblemên partiyan, ne alayên rêxistinan û ne wêneyên serokên siyasî nîşan didin.

Nexşe xebateke belgekirinê ye, ne parêzvaniya doziyekê.

Gelek ji wan mirovên ku vê nexşeyê çêdikin, û gelek ji wan ên ku wê bi kar tînin, der barê pêşeroja vê herêmê de baweriyên xwe hene. Li vir ne cihê nîqaşkirina wan e — ne ji ber ku ne girîng in, lê ji ber ku divê tomarek ji bo wan mirovan jî bi kêr be yên ku li hev nakin.

Em tomar dikin ku navê cihan çi ye û bi wan re çi qewimiye. Tu ji vê çi encamê derdixî, ya te ye.

Kurdistan li vir wek herêmeke erdnîgarî û çandî tê fêmkirin, ku axa wê îro bi piranî di nav Tirkiye, Iraq, Îran û Sûriyeyê de ye. Li ku derê pênaseyên berfirehiya wê ji hev cuda bin — û ew cuda ne — em pênaseyên cihê ligel çavkaniyên wan nîşan didin, li şûna ku em yekê hilbijêrin û bibêjin ku pirs çareserkirî ye.

Her kesê ku li vir jiya

Kurd, Suryanî, Ermenî, Tirkmen, Ereb, Êzidî, Cihû û yên din li van geliyan mala xwe ava kirine, navên xwe dane û miriyên xwe veşartine. Cihên wan bi qasî her cihekî din girêdayî vê nexşeyê ne, bi wan navên ku wan bi kar anîne.

Beşên giran

Dersim di 1937 û 1938an de. Enfal. Helebce. Wêrankirina bi hezaran gundan. Şengal di 2014an de. Koçberî, reva ji war, û ew gundên ku tu carî ji nû ve nehatin avakirin.

Ev bûyer beşek ji dîroka van ciyan in, û em wan naxin derve. Hiştina wan a derve ne xwegirtin bûya — ew ê tomareke şaş bûya.

Em wan wek dîrokeke belgekirî datînin: bi çavkanî, bi wan hejmarên ku tên zanîn û bi nediyariya li dora wan, bi zimanekî sade. Tomara tiştê ku bi belge qewimiye ne hewceyî tûjkirinê ye.

Çavkanî

Her tiştê ku ji ya rasterast pejirandî wêdetir e, çavkaniyekê hildigire. Em wêjeya zanistî, weşanên fermî û materyalên arşîvê tercîh dikin. Vegotina devkî wek wisa tê nîşankirin, û bi taybetî li wir ji bo me hêja ye ku tomarên nivîskî kêm in an hatine jêbirin.

Daneyên me yên bingehîn ên erdnîgarî bi piranî ji OpenStreetMap û Wikidata tên, ku bi lêkolîna me û ji aliyê mirovên ku van ciyan nas dikin ve hatine rastkirin û berfirehkirin.

Hejmarên nifûsê ji bo vê herêmê texmîn in. Li vir serjimêriyên pêbawer ên li gorî etnîsîteyê nayên kirin. Loma em li şûna hejmarên yekane, navberan ligel çavkaniyê didin.

Heke gundê te kêm be

Piraniya tiştên ku divê Nexşe bizanibe di tu danegehê de nînin. Ew di bîra malbatan de ne. Kesê ku navê gundê dapîra xwe dizane, ji her nexşeyekê zêdetir dizane.

Tu dikarî wî zêde bikî. Beşdarî berî ku xuya bibin tên kontrolkirin. Em agahiyên kesane yên beşdaran naweşînin û navnîşanên IP-yê tomar nakin.

Şaşî

Di Nexşeyê de şaşî hene. Gava ku em pê dihesin em wan rast dikin, û rastkirinên girîng bi eşkereyî tên tomarkirin. Rastkirin bi xêr hatin — ên ne xweş jî.

Serbixwebûn

Nexşe ne ji aliyê saziyekê, partiyekê an dezgeheke dewletê ve tê birêvebirin. Ew ji aliyê komeke piçûk a mirovên serbixwe ve, di dema wan a vala de, tê çêkirin û bi bexşînan tê xwedîkirin.

Em tu piştgiriya darayî ya ku bi mercên li ser naverokê ve girêdayî be qebûl nakin, û em diyar dikin ku xebitandina projeyê çi mesref e.

Em navên kesên ku li ser Nexşeyê dixebitin an tê de beşdar dibin, eşkere nakin. Ji bo hin ji wan, eşkerekirina navî dê xetereyekê bîne ku ev proje ne hêjayî wê ye.

Xebata me bi kar bînin

Daneyên ku em berhev dikin di bin [lîsans] de berdest in û bi çavkanîdayînê dikarin ji nû ve bên bikaranîn. Em dixwazin mirov pê bixebitin.